Zniknął bez śladu. Historia kościoła w Gocławiu, o którym dziś mało kto pamięta

Opublikowano:
Autor:

Zniknął bez śladu. Historia kościoła w Gocławiu, o którym dziś mało kto pamięta - Zdjęcie główne
Autor: Frontową ścianę kościoła mariawickiego w Gocławiu wieńczyła niewielka wieżyczka, a także mariawicki emblemat ukazujący Przenajświętszy Sakrament, któremu towarzyszyły anioły ("Kalendarz Maryawicki", rok 1909)

reklama
Udostępnij na:
Facebook
Z powiatu garwolińskiegoNieistniejący kościół mariawicki w Gocławiu wybudowany został w 1907 roku. Od roku 1935 należał do Kościoła Katolickiego Mariawitów. W latach 90. był już nieużytkowany i ostatecznie został rozebrany w roku 2009.
reklama

Kościół mariawicki w Gocławiu, tak jak znakomita część kościołów tego wyznania, powstała na początku XX stulecia. W datowanym na rok 1909 "Kalendarzu Maryawickim" czytamy: "W parafii Osieck  w powiecie Garwolińskim w guberni Siedleckiej w Gocławiu zbudowano obszerny, murowany kościółek, poświęcony w dniu 27 sierpnia 1907 roku".

Genezą powstania Mariawityzmu były wydarzenia z 1893 roku, kiedy siostra Feliksa Magdalena Maria Franciszka Kozłowska (1862-1921), miała doznać objawień, po których założyła zakon Sióstr Ubogich Świętej Klary, który miał naśladować Marię, stąd nazwa Mariawitki. Siostra Kozłowska była założycielką i duchową opiekunką Mariawityzmu, przez jej wyznawców nazywana "Mateczką", w kościołach mariawickich uznawana za świętą. Powołała do życia Zgromadzenie Kapłanów Mariawitów, którego głową został Jan Maria Michał Kowalski, który pojechał do papieża, aby uzyskać pozwolenie na działalność w ramach Kościoła rzymskokatolickiego, lecz Ojciec Święty rzucił na niego i siostrę Kozłowską klątwę.

reklama

Kościół Katolicki Mariawitów w Gocławiu był stylizowany na dużą kaplicę. Miaał jeden ołtarz i jedną nawę. Murowana budowla została wystawiona z cegły. Ma cechy stylu neogotyckiego ("Miasto i Gmina Pilawa dawniej i dziś", Leszek Zugaj, Pilawa 2024)

Kościół poświęcony został Przenajświętszemu Sakramentowi

Mariawityzm wyodrębnił się z polskiego Kościoła rzymskokatolickiego w roku 1906. Po rozłamie społeczność Mariawitów przyjęła nazwę Kościół Katolicki Mariawitów, w późniejszych latach zmienioną na Staro-Katolicki Kościół Mariawitów (od 1967 roku Kościół Starokatolicki Mariawitów).

W pierwszych latach swojego istnienia świątynia w Gocławiu należała do Starokatolickiego Kościoła Mariawitów, lecz już w 1935 roku doszło do rozłamu na Starokatolicki Kościół Mariawitów i Kościół Katolicki Mariawitów w Rzeczypospolitej Polskiej.

reklama

Kościół Mariawitów odrzuca nieomylność papieża, celibat, niepokalane poczęcie Maryi oraz kult obrazów. Wprowadza dwie formy spowiedzi: indywidualną i ogólną oraz uznaje siedem sakramentów katolickich.

27 sierpnia 1907 roku kapłan Bolesław Maria Łukasz Wiechowicz (1869-1924), proboszcz mariawickiej parafii Świętego Jana Chrzciciela w Cegłowie w powiecie mińskim, dokonał poświęcenia mariawickiego kościoła parafialnego w Gocławiu, który został poświęcony Przenajświętszemu Sakramentowi. Kapłan ów był animatorem mariawityzmu na wschodnim Mazowszu oraz Podlasiu. Pracował jako kapelan szpitalny w Warszawie, był pierwszym kapłanem mariawickim w rzymskokatolickiej archidiecezji warszawskiej. W 1897 roku przystąpił do tajnego Zgromadzenia Kapłanów Mariawitów, założonego przez siostrę Kozłowską. W okresie od 1897 do 1903 roku pełnił posługę duchową nad okręgiem warszawskim Zgromadzenia Kapłanów Mariawitów. Duszpasterzem w mariawickiej parafii Cegłów był od roku 1902. W 1905 roku razem z większością swoich parafian wystąpił z Kościoła katolickiego.

reklama

Posługę duszpasterską w Gocławiu pełnił - dojeżdżający z mariawickiej parafii Świętych Apostołów Piotra i Pawła w miejscowości Gózd w gminie Kłoczew - proboszcz kapłan Jan Maria Ignacy Modrzejewski.

Kapłan Bolesław Maria Łukasz Wiechowicz

Od lat 90. nie odprawiano żadnych nabożeństw

Po rozłamie kościoła mariawickiego w roku 1935 większość wiernych parafii w Gocławiu przeszła na stronę arcybiskupa Jana Marii Michała Kowalskiego (1871-1942) i od tej chwili kościół należał do Kościoła Katolickiego Mariawitów.

Mariawicki arcybiskup Kowalski był ministrem generalnym Zgromadzenia Kapłanów Mariawitów, zwierzchnikiem Związku Mariawitów Nieustającej Adoracji Ubłagania, zwierzchnikiem Kościoła Katolickiego Mariawitów. Pełnił funkcję zwierzchnika Starokatolickiego Kościoła Mariawitów, był założycielem i zwierzchnikiem Kościoła Katolickiego Mariawitów w latach 1935–1940 – wówczas mariawityzm rozpadł się na dwie denominacje.

reklama

Po rozłamie kościoła mariawickiego na początku obie strony chciały zatrzymać nazwę wspólnoty: Starokatolicki Kościół Mariawitów. Strona arcybiskupa Kowalskiego powróciła do pierwotnej nazwy, która brzmiała: Kościół Katolicki Mariawitów. Kowalski jest świętym Kościoła Katolickiego Mariawitów, mistykiem, teologiem i reformatorem mariawityzmu, współautorem projektu katedry mariawickiej w Płocku, który jest stolicą polskiego mariawityzmu.

W momencie powołania do życia w Gocławiu rzymskokatolickiej filii duszpasterskiej  rzymskokatolickiej parafii Świętych Apostołów Andrzeja i Bartłomieja w Osiecku i wystawieniem w 1937 roku świątyni rzymskokatolickiej Najświętszej Maryi Panny Królowej Polski w Gocławiu znaczenie mariawitów w tej miejscowości ulegało marginalizacji.

W latach 90. XX stulecia w kościele mariawickim w Gocławiu nie odprawiano już żadnych nabożeństw. Budowla systematycznie niszczała. W roku 2008 dom modlitewny został odsprzedany w ręce prywatne - w 2009 roku kościół rozebrano. Do dziś w Gocławiu nie ma już wyznawców mariawityzmu, jedynie w naszym powiatowym mieście znajduje się niewielka diaspora tego kościoła. 

 Na cmentarzu zostały pochowane siostry zakonne

Kościół Katolicki Mariawitów w Gocławiu był stylizowany na dużą kaplicę. Posiadał jeden ołtarz i jedną nawę. Murowana budowla została wystawiona z cegły. Miała cechy stylu neogotyckiego. Jego dach pokrywała czerwona dachówka. Frontową ścianę świątyni wieńczyła niewielka wieżyczka, a także mariawicki emblemat ukazujący Przenajświętszy Sakrament, któremu towarzyszyły anioły.

Kilkaset metrów od kościoła mariawickiego w Gocławiu na początki XX wieku został założony cmentarz Kościoła Katolickiego Mariawitów, który istnieje do dziś. Jego początki nierozerwalnie wiążą się z funkcjonowaniem w Gocławiu parafii mariawickiej, która – jak było podane wyżej - istniała w tym miejscu od roku 1907. Odnajdujemy na nim ponad 20 mogił – ostatni pochówek w tym miejscu - Marianny Piętki - miał miejsce w kwietniu roku 1993.

Cmentarz mariawicki w Gocławiu usytuowany jest na wzgórzu, na skraju lasu, około 250 metrów od cmentarza rzymskokatolickiego. Spoczywają na nim m.in. siostry zakonne: Aleksandra Maria Pacencja AbelskaRozalia Górnicka i ostatnia proboszcz parafii Katolickiego Kościoła Mariawitów w Gocławiu Pelagia Maria Aniela Orłowska. Pochowani w tym miejscu zostali także rodzice Stanisława Andrzeja Marii Jałosińskiego (1904-1986), Jan Jałocha i Józefa z domu Piłka. Urodziny w Gocławiu duchowny mariawicki był biskupem Kościoła Starokatolickiego Mariawitów, ordynariuszem mariawickiej diecezji śląsko-łódzkiej w latach 1955–1983. Cmentarz otaczają drzewa, najczęściej dęby szypułkowe, z których część zyskało miano pomników przyrody.

W przeszłości mariawicka nekropolia w Gocławiu została ogrodzona drewnianym płotem, który z czasem zastąpiła siatka – w 2007 roku pracę tą wykonał mieszkaniec Gocławia Czesław Jałocha. Cmentarzem zarządza Katolicki Kościół Mariawitów Rzeczypospolitej Polskiej. 

reklama
reklama
Udostępnij na:
Facebook
wróć na stronę główną

ZALOGUJ SIĘ

Twoje komentarze będą wyróżnione oraz uzyskasz dostęp do materiałów PREMIUM

e-mail
hasło

Zapomniałeś hasła? ODZYSKAJ JE

reklama
Komentarze (0)

Wysyłając komentarz akceptujesz regulamin serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania. Jak to zrobić dowiesz się w zakładce polityka prywatności.

Wczytywanie komentarzy
reklama
logo