Wojskowy urodził się 21 czerwca 1889 (1890) roku w Warszawie. Jego rodzina pochodziła z Tatarów polskich. W tym miejscu należy wyjaśnić, iż określenie to znalazło się w powszechnym obiegu w dobie dwudziestolecia międzywojennego i traktowało Tatarów w służbie Wojska Polskiego osiadłych na historycznych ziemiach Rzeczypospolitej Obojga Narodów.
Ojciec Piotra Abakanowicza także nosił imię Piotr. Był oficerem Gwardii Imperium Rosyjskiego. Matką oficera była Antonina de domo Zbykowska - w literaturze utrwaliło się błędne nazwisko Zbyszewska. Familia Abakanowiczów tytułowała się herbem Awdaniec.
Aby maszyny nie znalazły się w rękach wroga, wydał rozkaz ich spalenia
Nastoletni Piotr ukończył gimnazjum w Kijowie, a następnie kurs w petersburskim Korpusie Kadetów. W 1912 roku był już podporucznikiem i służył w Wołyńskim Pułku Gwardii. Wojował w I Wojnie Światowej, kiedy w szeregach rodzimego pułku toczył boje w Prusach Wschodnich, pod Warszawą, Łowiczem, Turkiem i Łodzią. Po złożeniu wymaganego podania w sierpniu 1916 roku wstąpił w szeregi raczkującego lotnictwa. Przeszedł przeszkolenie w Wojennej Szkole Pilotów w Gatczynie. Podczas kursu instruktorów pilotów sformował "koło polskie".
Będąc ochotnikiem, w 1918 roku rozpoczął służbę w I Korpusie Polskim – w jednostce dowodzonej przez gen. Józefa Dowbor-Muśnickiego w czasie walk z bolszewikami zawiadywał eskadrą samolotów "Awiacja I Korpusu". Po opanowaniu Bobrujska przez Niemców, aby maszyny nie znalazły się w rękach wroga, wydał rozkaz ich spalenia. Podczas próby przedostania się do Armii gen. Józefa Hallera na teren Francji trafił do niewoli bolszewickiej pod Murmańskiem. Odzyskał wolność po zasileniu szeregów rosyjskiego zgrupowania lotniczego Aleksieja Szyrinkina – przesłał do Polski tajny raport o siłach nieprzyjaciela. Z lotniska w Berezynie w 1920 roku przedostał się na stronę polską.
Jego prośba o służbę w WP została odrzucona – służbę bolszewicką rozsądzał Oficerski Trybunał Orzekający. Po zeznaniu 24 generałów i wyższych oficerów WP rozpoczął służbę w lotnictwie Rzeczpospolitej.
Był stryjem Magdaleny Abakanowicz - wybitnej polskiej rzeźbiarki i malarki
Eskadra samolotów "Awiacja I Korpusu" uczestniczyła w bojach na froncie polskim. 1 maja 1920 roku podczas rutynowego lotu, po odłączeniu się od macierzystej grupy, myśliwcem Nieuport 24bis wylądował na polskim lotnisku wojskowym w Żodzinie pod Borysowem na terenie obecnej Białorusi – został uwolniony z zarzutu zdrady.
Kierował Wyższą Szkołą Lotniczą w Grudziądzu. Pełnił funkcję zastępcy dowódcy toruńskiego 4. pułku lotniczego. 1 grudnia 1924 roku otrzymał awans na podpułkownika ze starszeństwem z 15 sierpnia 1924 roku – posiadał 5. lokatę w korpusie oficerów aeronautycznych. 1 kwietnia 1925 roku został zastępcą dowódcy pułku w poznańskim 3. pułku lotniczym.
Był dowódcą Oddziału Służby Lotnictwa w Poznaniu-Sołaczu. Zawiadywał 11. pułkiem myśliwskim w Lidzie (5. pułkiem lotniczym). Od 1929 roku dowodził 5. pułkiem lotniczym, także Batalionem Lotnictwa w Poznaniu. Był uczestnikiem dwóch katastrof lotniczych – od 1930 roku figurował jako oficer rezerwy. Wielokrotnie zdarzało mu się wypowiadać krytyczne słowa pod adresem kierownictwa lotnictwa wojskowego, przez co ominął go niejeden awans służbowy.
Żona Piotra Abakanowicza, Helena Zofia, w 1932 roku zakupiła na licytacji za kwotę 345 tys. złotych majątek w Krępie (w 1944 roku został znacjonalizowany). Oficer był bratem Konstantego Abakanowicza oraz stryjem Magdaleny Abakanowicz, wybitnej polskiej rzeźbiarki i malarki - Abakanowiczowie byli rodziną dziedziców majątku w Krępie.
We wrześniu 1939 roku powołany do pułku lotniczego w Lidzie. Od 1939 roku związany z Organizacją Wojskową Związek Jaszczurczy. Była to konspiracyjna formacja wojskowa obozu narodowego funkcjonująca w okresie do 1939 do 1942 roku. Znajdował się w dowództwie Narodowych Sił Zbrojnych. Pod pseudonimem "Antoni Grey" 1 czerwca 1944 roku objął funkcję komendanta Okręgu VI - Warszawa-powiaty. Od 1 kwietnia 1945 roku kierował Okręgiem III - Warszawa. 7 sierpnia 1944 roku brał udział w naradzie wyższych stopniem oficerów Narodowych Sił Zbrojnych w Warszawie. Na niej to zapadła decyzja o podporządkowaniu oddziałów NSZ dowództwu Powstania Warszawskiego – w akcie pośredniczył dowódca "scalonych" oddziałów AK-NSZ, płk Spirydion Koiszewski, ps. "Topór".
Prawdopodobną przyczyną śmierci było skatowanie przez funkcjonariuszy UB
Piotr Abakanowicz walczył w Powstaniu Warszawskim 1944 roku. Występując pod pseudonimem "Smuga" kierował sztabem Zgrupowania "Sęp". 20 grudnia 1944 roku pod pseudonimem "Barski" przejął obowiązki przewodniczącego Sądu Oficerskiego przy Dowództwie Narodowych Sił Zbrojnych.
Od października 1944 do sierpnia 1945 roku był pełniącym obowiązki szefa sztabu Dowództwa NSZ. W okresie od sierpnia do października roku 1945 pod pseudonimem "Grządziel" zawiadywał komendanturą Obszaru Południe: Okręgi: VI - kielecki, VII - śląski, VIII - krakowski i Rejon Villa – Rzeszów. Organizator obrony przeciwlotniczej przy dowództwie powstania – po klęsce opuścił miasto z ludnością cywilną.
W październiku 1945 roku trafił w ręce podległego Sowietom komunistycznego Urzędu Bezpieczeństwa. Brał udział w pokazowym procesie przed Wojskowym Sądem Rejonowym w więzieniu na Mokotowie. Z ust stalinowskiego wymiaru niesprawiedliwości usłyszał wyrok śmierci, przy czym został on "skorygowany" na dożywocie, a finalnie na 15 lat osadzenia w komunistycznym więzieniu.
Piotr Abakanowicz pożegnał się z tym światem 1 czerwca 1948 roku w czasie odosobnienia w więzieniu we Wronkach. Prawdopodobną przyczyną śmierci oficera było skatowanie przez funkcjonariuszy Urzędu Bezpieczeństwa PRL – w literaturze jako przyczynę zgonu podaje się także samobójstwo.
W czerwcu 1991 roku prochy wojskowego zostały poddane ekshumacji. Ponowny pogrzeb Piotra Abakanowicza odbył się na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach - trumnie asystowała Kompania Reprezentacyjna Wojska Polskiego.
Oficer za oddaną Ojczyźnie służbę został odznaczony m.in. Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (1921 rok), Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski, Krzyżem Narodowego Czynu Zbrojnego, będącym odznaczeniem wojskowym honorującym członków organizacji niepodległościowych o charakterze narodowym oraz Polową Odznaką Pilota, stanowiąca odznakę personelu latającego z lat 1919-1939.
Komentarze (0)
Wysyłając komentarz akceptujesz regulamin serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania. Jak to zrobić dowiesz się w zakładce polityka prywatności.